Những đặc trưng tâm lí của con người trong lứa tuổi dậy thì

Giai đoạn phát triển của con người trong giai đoạn dậy thì là khoảng thời gian rất quan trọng cho việc tạo thành nhân cách, hình thể và tâm lí con người. Chính vì vậy mà bạn cần biết những đặc trưng tâm lí con người trong lứa tuổi này.

Giai đoạn tuổi dậy thì là một giai đoạn rất quan trọng trong việc phát triển và hình thành nhân cách, tâm lí xã hội và hình thể con người. Trong các điều kiện khách quan nói về vị thế xã hội của các chủ thể có ý nghĩa vô cùng quan trọng và phát sinh nhu cầu phát triển mới. Trình độ phát triển tâm lý trong giai đoạn trước dậy thì và trong giai đonạ dậy thì sẽ có những điều kiện chủ quan đảm bảo cho những nhu cầu phát triển mới nảy sinh trở thành hiện thực và đây là một bước phát triển mang tính liên tục. Có nhiều phân đoạn trong quá trình phát triển của con người tùy thuộc vào góc độ nghiên cứu có thể xuất phát từ đặc điểm phát triển tâm sinh lý. Dưới đây là những đặc điểm chung trong quá trình phát triển tâm lí ở lứa tuổi dậy thì:

Giai đoạn tuổi dậy thì

1/ Hình thành biểu tượng “cái tôi”:

Trong lứa tuổi dậy thì của thanh niên trong giai đoạn này hướng về vị thế xã hội nhiều hơn so với lứa tuổi trước đó, các quan hệ xã hội của thanh niên trong giai đoạn này bắt đầu mở rộng, trong đó kể cả người lớn, thầy cô giáo và bố mẹ, bạn bè cũng nhìn nhận các bạn vào giao đoạn này là một người “chuẩn bị trường thành” và đòi hỏi có những ứng xử phù hợp với vị thế này của thanh niên. Bước vào giai đoạn này tâm lý thanh niên có rất nhiều sự thay đổi, nhất là về trí tuệ và khả năng tư duy tích cực, độc lập tư duy phát triển mạnh. Khi đó các thanh niên thanh niên sẽ nhận thấy mình có khả năng khái quát các vấn đề và phát hiện ra những cái mới và biết cách tự giải quyết những vấn đề của mình.

Nhiều nhà nghiên cứu về tâm lí cho rằng những đặc điểm phát triển mang tính nhất thời liên quan đến hoàn cảnh cụ thể trong các mối quan hệ của thanh niên trẻ ở giai đoạn này chú ý nhiều hơn đến những phẩm chất và nhân cách có tính bền vững. Phát triển nhiều hơn về các đặc điểm trí tuệ, năng lực, tình cảm, ý chí và thái độ bản thân. Bắt đầu từ giai đoạn này thanh niên sẽ cảm thấy mình có những suy nghĩ nội tâm riêng của bản thân, cảm nhận được sự rung động và hiểu ràng trạng tháicái tôi  của mình, đánh giá được tầm quan trọng của bản thân và những ý nghĩa táo bạo hơn, lớn hơn. Tuy vậy, vào khoảng thời gian này “cái tôi” chưa thật sự lớn mạnh và rõ nét, cái tôi được hình thành theo tâm lý của con người nhận biết sớm hơn các thuộc tính nhân cách.

Tuổi dậy thì và các vấn đề phát sinh

2) Nảy sinh cảm nhận về “tính chất người lớn”:

Cảm nhận về “tính người lớn” là một trong những nét tâm lý xuất hiện trong giai đoạn này. Thực tế cho thấy rằng sự nảy sinh ở lứa tuổi thanh niên là yếu tố tâm lý góp phần tạo mối quan hệ bất bình ổn giữa cha mẹ và con cái. Vào độ tuổi này các em có những cảm nhận rõ ràng về bản thân mình đã lớn hơn, đã trưởng thành hơn tuy nhiên ranh giới này rất mong manh và cũng hiện lên một cách rất rõ ràng. Thanh niên trong giai đoạn này thường thích tỏ ra và có xu hướng thể hiện mình đã lớn, họ hướng tới những giá trị bản thân giống như người lớn và luôn có mong muốn được tự lập, tự chủ bản thân trong các vấn đề riêng. Để chuẩn bị bước vào cuộc đời với những trăn trở về các câu hỏi liên quan đến ý nghĩa và mục đích cuộc sống, việc lựa chọn nghề nghiệp cho phù hợp và các khả năng thực tiễn của mỗi cá nhân rất khác nhau, khả năng nhận thức, đánh giá cũng như khoảng cách giữa sự phát triển tự phát và sự hướng dẫn của giáo dục với nghĩa rộng của khái niệm này.

Trong quá trình phát triển quan trọng trong thời kì này là sự hình thành thế giới quan ở lứa tuổi thanh niên là trình độ phát triển ý thức đạo đức. Các nghiên cứu tâm lý xã hội cho rằng thế giới quan về lĩnh vực đạo đức cũng được hình thành từ giai đoạn này, những thái độ về tình cảm xã hội và tình cảm cá nhân cũng hình thành trong giai đoạn tuổi dậy thì.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *